De eisen voor een website met 2.0 mogelijkheden

[Heleen Pel]

Voor het ontwikkelen van een nieuwe website ben ik op zoek naar de eisen die ik kan stellen aan leveranciers m.b.t. 2.0 technieken. Ik wil graag dat op de site naast informatie en advies ook communities en andere 2.0 technieken mogelijk zijn. Zijn er bepaalde eisen (qua techniek en vormgeving) waaraan de te bouwen website moet voldoen of hoeft de site alleen open source te zijn?

[Remco Kouwenhoven]

Tja, dat ligt nogal aan je programma van eisen. Wat wil je er in hebben, wat niet? De term '2.0' zegt op zich niet zo veel namelijk. Veel open source content management programma bieden legio mogelijkheden. Voordeel van open source toepassingen is daarbij ook dat het over het algemeen eenvoudiger is om maatwerk oplossingen te laten ontwikkelen en in te passen.

Maar, het begint bij je programma van eisen.

[Heleen Pel]

Remco, natuurlijk beginnen we met een PvE en eigenlijk ligt hier dan ook mijn vraag. Wat moet je hierin opnemen wat betreft de wens meer te willen met web2.0. Ik kan mij voorstellen dat in het PvE dan ook al aangegeven moet worden welke vormgeving en techniek hiervoor noodzakelijk is. Hoe herken ik nu een goede aanbieder op dit gebied?

[peter voets]

Een goede aanbieder begint bij de communicatie, vraagt wat het doel van de website is en past (afhankelijk hiervan) web 2.0 technieken toe.

[Richard van Loon]

Hoi Heleen,
Leuk dat je aan de ambtenaar2.0 community vraag om mee te helpen.

Voordat je met het PvE aan de slag gaat, is het belangrijk om eerst goed het doel van de nieuwe site voor ogen te hebben.

Afhankelijk van het doel (of doelen):
- wordt het een traditionele website (met informatie, nieuwsberichten en diensten) aangevuld met interactieve onderdelen.
- of staat de community/interactiviteit voorop met een stukje statische informatie, nieuwsberichten en diensten
(Hyves, Facebook, Ningachtig).
- of een tussenvorm.

Afhankelijk van de koers en wensen zullen keuzen gemaakt moeten worden over de type oplossing/technieken die door (uiteraard) verschillende soorten leveranciers worden aangeboden.

Praktisch: de wens discussieforum kan worden gemaakt als een klein hoekje op de site (functionaliteit binnen cms), of als hoofdbestanddeel van de site (sociaalnetwerk voor discussie en participatie).

Heb je een adviseur die je mee kan nemen in de verschillende oplossingsrichtingen zowel in de presentatie aan de voorkant, als wat betreft techniek?

[Joitske Hulsebosch]

Hoi, wat versta je zelf onder web2.0? Ik ga uit van interactiviteit en gebruikersvriendelijkheid.

Je kunt ook een web1.0 achtige site hebben waarbij de via RSS feeds informatie uit web2.0 sites binnenhaalt. In mijn ervaring zijn de termen web1.0 en web2.0 teveel labelend... alsof web1.0 fout is..

Ik ben benieuwd wat je met de site wilt?

[Erik Jonker]

Er vanuit gaande dat je de eerdere opmerkingen/vragen hebt beantwoord, nog wat praktische suggesties:
- zoals je zelf al aangaf zoveel mogelijk gebruik van opensource en open standaarden ("comply or explain")
- content is ook beschikbaar via verschillende RSS-feeds per onderwerp/thema
- functionaliteit die het mogelijk maakt elk onderdeel van de website te delen via een groot aantal sociale netwerken e.d. zoals bijvoorbeeld met AddThis
- leesbaar/bruikbaar op mobiele platformen (android, iphone) is iets om te overwegen gezien het toenemende belang
- voldoen aan de webrichtlijnen (zoveel mogelijk)
- zorg dat de content op het internet goed vindbaar is door "search engine optimalization" e.d.
- als het een overheidssite betreft waar je als burger inlogt, maak gebruik van DigiD.
- als voorgaande niet het geval is, bied dan bestaande inlogmogelijkheden aan zoals OpenID, Google, Facebook e.d.

Niet uitputtend allemaal, maar het eerste wat in me opkwam.

[Bram Voermans]

Je laatste zin vindt ik een beetje verwarrend, vooral 'alleen open source', ik neem aan dat je daarmee bedoeld gebouwd met een open source cms en gebaseerd op open standaarden. Voor dat laatste zijn er eisen aan techniek en vormgeving, zoals de webrichtlijnen ( http://www.webrichtlijnen.nl/of W3C, zie http://www.w3.org/). Daarnaast kun je denken aan eisen tav toegankelijkheid (Zie http://www.drempelvrij.nl).

[Joost Geraets]

Mijn eerste gedachte: NOiV kan je hierbij adviseren. Zie bijvoorbeeld de handreiking 'Het verwerven van (open source) software' en 'Vraag en antwoord aanbesteden'. Ze hebben ook een Helpdesk waaraan je jouw vraag kunt stellen. Verder is er een NOiV LinkedIn groep waarin je vast ook reacties krijgt van andere gemeenten als je daar jouw vraag stelt. De contactpersonen bij NOiV voor gemeenten zijn Karin Heijn en Bouke Koelstra.

Iets waar ik zelf meteen aan denk zoals anderen voor mij:
- de webrichtlijnen toepassen.
Mede naar aanleiding van het artikel 'Gemeenten krijgen hulp bij invoeren Webrichtlijnen'.

Generieke eisen kun je deels afleiden uit die webrichtlijnen. Dat heeft o.a. met het toepassen van open standaarden zoals html, css, etc. te maken. Denk verder aan de toegankelijkheid van de website voor mensen met een beperking.

Qua open source software producten weet ik dat er een TYPO3 gebruikersgroep van gemeenten bestaat (TYPO3gem.nl). En de gemeente Vught gebruikt Drupal: 'Gemeente Vught content met keus voor Drupal CMS'.

Kortom: vraag de leverancier(s) om open standaarden toe te passen overeenkomstig de webrichtlijnen en kies bij gelijke geschiktheid voor open source software. Je mag verder vanzelfsprekend alle functionele eisen stellen die je / jullie wenselijk dan wel noodzakelijk achten. Het is misschien verstandig het verschil tussen noodzakelijk en gewenst / optioneel aan te geven.

Zelf zijn wij vanuit de open community gedachte deze week met Open 2.0, een open source social networking omgeving, begonnen. Op basis van Elgg. Als je je daar aanmeldt dan kun je de functionaliteit van die omgeving eens verkennen. Groepen, bloggen, discussiëren, soort van Twitteren, agenda en meer is mogelijk in Elgg op Open 2.0. Er zijn nog veel meer plugins beschikbaar. Succes met de verdere oriëntatie en specificatie. Als je meer informatie hebt dan kan ik / kunnen we wellicht gerichter reageren en adviseren.

Overigens kennen de meeste open source software projecten modules, add-ons, plugins, extensies, etc. Daarmee is de functionaliteit vrij makkelijk uit te breiden. Dergelijke uitbreidingen kunnen door deskundige bedrijven of zelfstandige ontwikkelaars vrij eenvoudig zelf worden geschreven voor de klant mocht dat nodig zijn. Het is dan helemaal mooi als je zo'n nieuwe module overeenkomstig de open source gedachte weer vrijgeeft. Zodat bijvoorbeeld collega gemeenten er ook mee kunnen werken en/of zo'n module verder uitbouwen. Ik ken een ontwikkelaar die bij de keuze voor teruggave aan de community zelfs enige korting verleent omdat hij de module dan ook makkelijker zelf opnieuw in andere projecten kan inzetten. Ik weet niet of hij dat nog steeds doet.

Bovendien is vrije en open source software niet zelden meertalig beschikbaar en kun je er meertalige websites mee opzetten en onderhouden.

[peter voets]

Mee eens, Joost. Bij het bureau waar ik werk plaatsen we achter het merendeel van de sites Typo3. Een prima CMS. Toch blijft de eerste keuze: wat wil ik met mijn site bereiken? En daarna o.a. ook, hoeveel tijd wil ik investeren in het onderhouden / bijhouden van de site? Wanneer dit is bepaald, volgt de (technische) uitvoering waaronder de keuze van het CMS.

[Joost Geraets]

'First things first', dat blijft inderdaad Peter. De afstemming tussen de organisatie (o.a. de redactie), de inhoud, de bezoeker / deelnemer en 'de' techniek blijft de kern. Hoe moeilijk / makkelijk wil je starten. Heb je een groeimodel? Doelen, (doel)groepen, beleving, beschikbare mensen en middelen. Eenvoudig is de afstemming / balans zelden. Je kunt wel kiezen voor snel en eenvoudig beginnen om vervolgens organisch te groeien. Bijvoorbeeld als je kiest voor het actief opbouwen en ondersteunen van een community. Of heb je een ander idee / doel, dan volgen andere keuzes en activiteiten.

[Heleen Pel]

Tjonge, een heel scala aan suggesties en vragen heb ik opgeroepen. Duidelijk is dat er bij mij nog veel onduidelijk is. Jullie berichten helpen me wel om duidelijker mijn koers te bepalen. Ik kan op veel vragen van jullie nog geen antwoord geven, maar bedankt voor alle opmerkingen.

[Jeroen de Miranda]

Ik vind het boek 'Handboek Communities' van Erwin Blom een handige bron om meer ideeen te krijgen over wat te wilt bereiken met je site of online community.

Vorige week heb ik een erg goede presentatie van hem bijgewoond en deze week heb ik zijn boek gelezen; voor mij is Erwin Blom een autoriteit op dit gebied. Ook Davied van Berlo komt in dit boek aan het woord over zijn ervaringen met Ambtenaar 2.0 ('Iemand moet de lijnen uitzetten').

Als je goed weet wat te wilt bereiken is het makkelijker om een soort 'leveranciers- en toolselectie' te maken.

Een paar voorbeelden van selectiecriteria zijn:

- wil je zoveel mogelijk uitbesteden; of wil je bepaalde beheertaken zelf uitvoeren;

- weet je waar je doelgroep nu al online actief is; hoe belangrijk is het dan om die online communities ook te tonen en te integreren op je eigen site;

- verwacht je een groot aantal mensen die aan de inhoud gaan bijdragen; of zijn dit er slechts een paar;

- hoe wil je omgaan met commentaren op artikelen; heb je redactiefunctie nodig; is het belangrijk om effectief met 'spam' om te gaan;

- is alle informatie openbaar; of wil je ook delen van de informatie besloten houden;

- hebben de community-managers enige IT-kennis, of helemaal geen;

- als je zelf kleine wijzigingen wilt maken in de opmaak van je site, kan dat dat makkelijk en voor weinig of geen kosten? Kan dit met weinig IT-kennis?

- hoe stabiel is de leverancier (financieel etc.); leveren zij goede support; hebben ze een goede naam, etc;

- kun je na enige tijd zonder veel problemen al je informatie "meenemen''; en daarmee verder gaan op een ander platform (bijvoorbeeld omdat de eisen die je stelt na verloop van tijd veranderen; of omdat je niet tevreden bent over de dienstverlening; etc).


Groeten,

Jeroen de Miranda